Bij veiligheid in huis gaat het vaak over sloten, rookmelders en verlichting rond de voordeur. De elektrische installatie krijgt minder aandacht, terwijl die dagelijks in gebruik is en bij een fout direct gevaar kan opleveren. Twee onderdelen zijn daarbij het belangrijkst: de aarding en de aardlekschakelaar.
Wat aarding doet
Aarding zorgt ervoor dat stroom bij een fout een veilige weg naar de grond vindt. Raakt in een wasmachine een fasedraad de metalen behuizing, dan loopt de stroom via de aardedraad weg in plaats van via de persoon die het apparaat aanraakt. Een goede aarding is daarom de basis van een veilige installatie. In oudere woningen ontbreekt een eigen aardelektrode soms, of is die door de jaren heen in kwaliteit achteruitgegaan.
De aardpen
De aarding van een woning loopt meestal via een aardpen: een koperen of verzinkte staaf die diep in de grond wordt geslagen. De weerstand van die verbinding is te meten. Is die te hoog, dan kan een aardlekschakelaar niet goed werken. Een nieuwe of extra aardpen slaan is dan de oplossing. Bij een nieuwe groepenkast, een laadpaal of zonnepanelen wordt de aarding vaak opnieuw beoordeeld.
De aardlekschakelaar
Een aardlekschakelaar vergelijkt de stroom die een groep in gaat met de stroom die terugkomt. Is er een verschil, dan lekt er stroom weg, mogelijk via een persoon. Binnen een fractie van een seconde schakelt hij af. Moderne groepenkasten hebben meerdere aardlekschakelaars, zodat bij een fout niet het hele huis donker wordt.
Zelf testen
Op elke aardlekschakelaar zit een testknop. Het is verstandig die twee keer per jaar in te drukken. Schakelt de aardlekschakelaar direct uit, dan werkt het mechanisme. Gebeurt er niets, dan moet hij vervangen worden. Valt een aardlekschakelaar juist vaak zonder duidelijke reden uit, dan wijst dat op een fout in een apparaat of leiding.
Wanneer een controle zinvol is
- bij aankoop van een woning ouder dan dertig jaar
- als er geen of maar één aardlekschakelaar is
- bij stopcontacten zonder randaarde in natte ruimtes
- voordat een laadpaal, warmtepomp of thuisbatterij wordt geplaatst
- bij terugkerende storingen
Een elektricien meet de aardingsweerstand en de isolatie van de leidingen en controleert of de aardlekschakelaars op tijd reageren. In de regio Utrecht doet Vonkstra Elektra dit soort metingen en slaat waar nodig een nieuwe aardpen. Voor Houten en omgeving staat meer informatie op vonkstraelektra.nl.
Tot slot
Een veilige installatie valt niet op, en dat is precies de bedoeling. Wie de aarding en de aardlekschakelaars af en toe laat controleren, weet zeker dat de beveiliging werkt op het moment dat het erop aankomt.